حسن ابراهيم حسن ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )
196
تاريخ الإسلام ( تاريخ سياسى اسلام ) ( فارسى )
مراسم حج را انجام دهند . حشر و حساب يكى از اصول اسلام حشر و حساب است و بموجب مندرجات قرآن انسان پس از مرگ بار ديگر محشور مىشود تا نتيجه اعمال خود را ببيند خداوند ميگويد : يَوْمَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ أَشْتاتاً لِيُرَوْا أَعْمالَهُمْ فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ . « 1 » يعنى : در روز حساب مردمان دسته دسته برانگيخته ميشوند تا ( نتيجهء ) اعمال خود را به - بينند ، هر كس به اندازه ذرهاى كار نيك انجام داده باشد پاداش آن را ميبيند و هر كس به اندازه ذرهاى كار بد كرده باشد سزاى آن را مىبيند . تأثير اجتماعى اسلام اسلام خونريزى را ممنوع كرد و كسان را از خونخواهى و انتقامجوئى نهى كرد و مقرر داشت كه اگر كسى خون كسى را ريخت خونخواهى وى بعهدهء امام باشد و ضمنا به امام دستور داده كه بخونخواهى و قصاص اقدام كند . چنان كه خدا در قرآن ميگويد : وَ لَكُمْ فِي الْقِصاصِ حَياةٌ يا أُولِي الْأَلْبابِ . « 2 » يعنى اى خردمندان براى شما در قصاص زندگىاى هست . در عين حال بكسان مقتول سفارش كرده كه از قصاص درگذرند و بخونبها راضى شوند . چنان كه ميگويد : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصاصُ فِي الْقَتْلى الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَ الْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَ الْأُنْثى بِالْأُنْثى فَمَنْ عُفِيَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَيْءٌ فَاتِّباعٌ بِالْمَعْرُوفِ وَ أَداءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسانٍ ذلِكَ تَخْفِيفٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَ رَحْمَةٌ . « 3 »
--> ( 1 ) - سوره زلزله آيه 6 تا 8 ( 2 ) - سوره بقره آيه 179 ( 3 ) - سوره بقره آيه 178